Zelf training geven over coachend leidinggeven

    Doelpubliek

    • leidinggevenden en HR-verantwoordelijken
    • medewerkers
    • vakbondsvertegenwoordigers

    Waarover het kan gaan

    Je kan heel wat trainingsmateriaal rond leidinggeven vinden. Bepaal eerst wat je precies wil behandelen in de training. Wij omschrijven coachend leidinggeven als een manier van leidinggeven die ervoor zorgt dat de medewerker zich gesteund voelt. Verschillende leiderschapsstijlen kunnen bijdragen tot het ervaren van steun. In een training kan je:

    • de verschillende leiderschapsstijlen voorstellen en bespreken welke stijl meer of minder interessant is in bepaalde situaties.
    • leidinggevenden inzage geven in hoe je steun kan geven aan medewerkers, hoe ze hun competenties kunnen versterken en hun communicatie kunnen aanpassen om tot meer coachend leidinggeven te komen.

    Het versterken van de competenties van een leidinggevende kan door:

    • het opzetten van opleidingen, trainingen of initiatieven rechtstreeks gericht naar de leidinggevende.
    • het opstarten of verbeteren van overleg tussen medewerker(s) en leidinggevende, zowel individueel als in team, zowel formeel (vb. functioneringsgesprekken, planningsgesprekken, teamoverleg) als informeel (vb. aan het koffiemachine, in de refter, in het busje onderweg naar een klant, enz.). Zie ook thema “Verbindend communiceren”.
    • een organisatiecultuur, die de versterking van deze competenties bij leidinggevenden stimuleert.

    Hoe je het aanpakt

    Inleidende vragen voor leidinggevenden

    • Hoe doe jij dat, steun geven aan jouw team? Hoe belangrijk is dit? In welke situaties lukt steun geven eerder wel/niet?
    • Hoe merk je dat jouw medewerker zich gesteund voelt door wat je zegt of doet?

    Inleidende vragen voor niet-leidinggevenden

    • Heb je een ‘goede’ leidinggevende? Hoe zie je dat? Leg uit.
    • Hoe sterk voel jij je ondersteund door jouw leidinggevende? Geef een score op 10. Waarom geef je deze score?

    Doeopdracht werk een actieplan uit

    Coachend leidinggeven vraagt meer dan een schouderklopje bij medewerkers. Hoe kan je deze manier van sturing inbouwen in de organisatie? Hoe kan je gestructureerd te werk gaan? Vraag de leidinggevenden:

    • een moeilijkere situatie bij een medewerker te beschrijven
    • een gewenste situatie te formuleren
    • een plan van aanpak met mogelijke oplossingen te bedenken (Tip: de medewerker geeft ideeën, de leidinggevende stimuleert en structureert vooral het denkproces)
    • een voorbeeld actieplan op te stellen.

    Doe-opdracht - rollenspel

    Schets een specifieke werksituatie, liefst zo dicht mogelijk bij de leefwereld van de deelnemersgroep.

    Vb. Erik is buschauffeur. Zijn bus is regelmatig te laat aan de halte en is meestal niet netjes opgeruimd ’s avonds bij het achterlaten in de loods. Nassima, zijn leidinggevende, wil deze situatie aanpakken. Laat 2 deelnemers van de training de rollen van Erik en Nassima opnemen met als opdracht

    • Zoek een oplossing waarbij Erik zich niet of minder gesteund voelt
    • Zoek een oplossing waarbij Erik zich gesteund voelt

    Maak tijd voor reflectie. Vraag na het rollenspel aan het publiek wat ze precies gezien hebben en hoe beide partijen zich opstelden. Aan de 2 rollenspelers vraag je hoe het voor hen was, hoe het gesprek verliep, hoe ze zich voelden tijdens en na het gesprek, enz. Wat werkte wel/niet?

    Mogelijke vragen

    • Voor leidinggevenden:
      • Wat is jouw natuurlijke leiderschapsstijl? Geef eens een vb?
      • Geef een situatie waarbij je helemaal wel en helemaal niet coachend hebt opgetreden. Wat was het resultaat? Welke factoren dragen er bij jou toe bij om eerder wel of eerder niet coachend leiderschap te tonen?
      • Hoe zou je zelf leiding willen krijgen? Wat zijn do’s en dont’s? Hoe zorg je ervoor dat je weet hoe jouw medewerkers best leiding krijgen? Pas je dit toe? Waarom wel/niet?
    • Voor medewerkers:
      • Geef een situatie waarin je op een coachende manier werd benaderd door een leidinggevende en/of collega. Wat was het resultaat? Hoe beïnvloedde dit jouw werk, jouw gemoedstoestand?
    • Akkoord/niet-akkoord stelling - Waarom?:
      • Coachend leidinggeven, dat is vooral advies geven en dan hopen dat de medewerkers dat advies opvolgen.
      • Coachend leidinggeven, dat werkt alleen als iedereen in het bedrijf dat belangrijk vindt. Je kan best wachten tot die cultuur of mentaliteit er is in de organisatie.
    • Welke leiderschapsstijlen ken je? Welke stijl wordt het meest gebruikt in jouw organisatie? Waarom? Geef vb.
    • Welke zijn jouw idolen of mensen waarnaar je opkijkt? Waarom heb je die gekozen? Welke elementen maakt van hem/haar een ‘goede leider’?
    • Stel dat je meer coachend leidinggeven wilt installeren binnen jouw organisatie. Hoe zou je dit aanpakken? Waarmee houd je rekening? Belemmeringen? Kansen?
    • Op een coachende manier leidinggeven zodat de medewerker steun voelt, vraagt heel wat vaardigheden van een leidinggevende. Welke heb je nodig?
    • Beoordeel volgende uitspraken op het vlak van ondersteunend leidinggeven:
      • ‘Doe nu gewoon wat ik zeg in plaats van zo moeilijk te doen met al die vragen.’
      • ‘Komaan Rita, vooruit met de geit, lanterfanten is voor thuis.’
      • ‘Ik moet hier als baas ook alles regelen. Johan, wat er nu nog bijkomt is voor jou.’
      • Achmed, ik raad je aan om je de volgende keer aan de veiligheidsregels te houden. Je moet je werkschoenen aandoen voor je je naar jouw werkpost begeeft. Begrepen?

    Nuttige documentatie

    • Gebruik de cijfers en informatie van onze website.
    • Maak een relevante grafiek via onze datatool op deze website (vb. per deelgroep, per sector).
    • Gebruik de stellingen en vragen hierboven door ze af te drukken en te verdelen in verschillende werkgroepen.
    • Zoek cases of goede voorbeelden rond coachend leidinggeven, eventueel recent in de media getoond.